Andromeda — ons buurstelsel
En hoe we er over 4,5 miljard jaar mee gaan botsen
Op een heldere nacht, met het blote oog, kun je een wolkje zien in het sterrenbeeld Andromeda. Dat is geen wolk. Dat is een ander sterrenstelsel, 2,5 miljoen lichtjaar weg. En over 4,5 miljard jaar zal hij ons raken.
De grootte
Andromeda (M31) is het grootste sterrenstelsel in onze directe omgeving. Hij heeft ~1 biljoen sterren — 5× meer dan de Melkweg. Zijn diameter is ~220.000 lichtjaar — 2× onze schijf. Kortom: hij is onze grote broer.
Je kijkt naar hem via licht dat 2,5 miljoen jaar geleden is vertrokken. Toen liepen onze voorouders nog rond als vroege Homo. Het licht dat nu op je netvlies valt is ouder dan de menselijke soort.
Andromeda is het verste object dat je met het blote oog kunt waarnemen — 2,5 miljoen lichtjaar. Dat is geen kleine prestatie. Elke foton op je netvlies heeft een zwoeg gemaakt.
De botsing komt eraan
Andromeda beweegt met ~110 km/s naar ons toe. Over 4,5 miljard jaar botsen we. Niet één-op-één — twee sterrenstelsels die een dans van honderden miljoenen jaren beginnen waarin ze om elkaar heen slingeren, materiaal uitwisselen, en uiteindelijk versmelten tot één gigantisch elliptisch sterrenstelsel: Milkomeda ("Melkomeda"?).
Maak je geen zorgen over individuele sterren botsen. De afstanden tussen sterren zijn zo groot dat zelfs tijdens zo'n merger de kans op directe botsingen bijna nul is. Maar de zwaartekrachtinteracties herschikken hele banen.
Wat gebeurt er met ons zonnestelsel?
De kans dat ons zonnestelsel intact blijft: hoog. De kans dat we weggeslingerd worden naar een verre hoek van het nieuwe stelsel: middelhoog. De kans dat we uit het stelsel helemaal worden geslingerd als een "rogue" systeem: niet verwaarloosbaar.
Tegen die tijd is de zon zelf al een rode reus geweest en een witte dwerg. Dus de aarde bestaat als gesmolten rots of is al opgeslokt. De mensheid — als ze er nog is — zit hopelijk in andere sterrenstelsels.
Een kosmische dans gezien
We hebben al genoeg andere botsende paren waargenomen om te weten hoe dit eruit ziet. De "Antennae Galaxies", de "Mice Galaxies", NGC 2207 en IC 2163 — elk verschillende stadia van fusie. Door hen kijken we naar onze eigen toekomst.